สัปปุริสธรรม ๗ อย่าง

 

สัปปุริสธรรม 7 หมายถึง ธรรมที่ทำให้คนเป็นสัตบุรุษ

 

หรือ เป็นคนดี มีคุณธรรม เป็นคนเก่ง มี 7 ประการ ด้วยกัน คือ

 

๑ ธัมมัญญุตา ความเป็นผู้รู้จักเหตุ เช่น รู้จักว่า สิ่งนี้เป็นเหตุแห่งสุข สิ่งนี้เป็นเหตุแห่งทุกข์

๒ อัตถีญญุตา ความเป็นผู้รู้จักผล เช่น รู้จักว่า สุขเป็นผล แห่งเหตุอันนี้, ทุกข์ เป็นผลแห่งเหตุอันนี้

๓ อัตตัญญุตา ความเป็นผู้รู้จักตนว่า เราโดยชาติตระกูล ยศศักดิ์ สมบัติบริวาร ความรู้ และคุณธรรมเพียงเท่านี้ๆ แล้วประพฤติตนให้สมควรแก่ที่เป็นอยู่อย่างไร

๔ มัตตัญญุตา ความเป็นผู้รู้ประมาณ ในการแสดงหาเครื่องเลี้ยงชีวิตแต่โดยทางที่ชอบ และรู้จักประมาณในการบริโภคแต่พอควร

๕ กาลัญญุตา ความเป็นผู้รู้จักกาลเวลาอันสมควรในอันประกอบกิจนั้นๆ

๖ ปริสัญญุตา ความเป็นผู้รู้จักประชุมชน และกิริยาที่จะค้อง ประพฤติต่อประชุมชนนั้นๆว่า หมู่นี้เมื่อเข้าไปหาจะต้องทำกิริยาอย่างนี้ จะต้องพูดอย่างนี้ เป็นต้น

๗ ปุคคลปโรปริญญุตา ความเป็นผู้รู้จักเลือกบุคคลว่า ผู้นี้เป็นคนดีควรคบ ผู้นี้เป็นคนไม่ดี ไม่ควรคบ เป็นต้น